DİVAN ŞİİRİ NAZIM BİÇİMLERİ
Taştir
Bir gazeldeki beyitlerin mısraları arasına başka bir şair tarafından üç dize yazılmasıyla oluşan nazım biçimidir. Eklemeler, asıl gazelin ölçü ve uyağıyla uyuşmalıdır. Ayrıca konu bakımından da asıl gazele uymalıdır. Uyak düzeni şöyledir: (Eklenen dizeler koyu harflerle gösterilmiştir)
aaaaa-bbbba-cccca-dddda-eeeea
Edebiyatımızda XVIII. yüzyıldan sonra örnekleri görülen taştir çok az kullanılan bir şekildir.
Örnek Taştir:
Aşağıda Yahya Kemal Beyatlı Baki'nin gazeline taştir yapmıştır. Koyu yazılı yerler Yahya Kemal'e aittir.
BAKÎ'NİN GAZELİNE TAŞTİR
Ferman-ı aşk can iledir inkıyadımız
Pürdür hayâl-i yar ile her lahza yadımız.
Mevkûfdur o mâha samîm-i fuâdımız
Âhir varınca haddine hestî-i şâdımız
Hükm-i kazâya zerre kadar yok inâdımız
Baş eğmeziz adâniye dünyâ-yı dûn içün
Ettik fedâ zevâhiri şevk-ı derûn içün
Sattık metâ-ı ömörü mey-i la'l-gûn içün
Nevbet çalınca rıhlet-i milk-i sükûn içün
Allah'adır tevekkülümüz i'timâdımız
………………..
Minnet Hudâ'ya devlet-i dünyâ fenâ bulur
El-hak gazelde neşve-i Bakî bekâ bulur
Ahlaf o nazma gûş tutarken safâ bulur
Taştîrimiz bu sayede az çok bahâ bulur
Bâki kalır sahîfe-i âlemde adımız