Türk Edebiyatı Tarihi      

      Halk Edebiyatı       

         Divan Edebiyatı         

       Modern Türk Edebiyatı      

      Yazar ve Şairler      

       Edebi Sanatlar       

         Edebi Akımlar         

       Anlatım Türleri      

      100 Temel Eser      

      Kitap Tanıtımları       

        Düzyazı Türleri         

        Edebiyat Sözlüğü      

      Dünya Edebiyatı      

        Edebiyat Makaleleri      




      Şiir Nedir?      

     Şiir Türleri       

        Ölçü         

       Uyak ve Redif    

     Halk Şiiri      

       Divan Şiiri       

         Modern Şiir         

       Görüntülü Şiirler      

      Türkülü Hikayeler     




      Türkçenin Tarihi      

     Dil Makaleleri       

        Ses Bilgisi         

     Kelime    

       Cümle      

       Paragraf       

        Metin         

      Yazım ve Noktalama      

      Atasözleri     

        Deyimler         

      Sözlükler      




     Planlar      

     Yazılı Soruları       

       Türkçe Dersi         

       Dil ve Anlatım Dersi    

    Türk Edebiyatı Dersi      

       Kompozisyon       

        ÖSS         

      SBS      

      KPSS     

      Kültür-Edebiyat Kulübü    

      Belirli Gün ve Haftalar      



İSLAMİYET ETKİSİNDEKİ TÜRK EDEBİYATI
GENEL ÖZELLİKLER

İslamiyet'in etkisindeki Türk edebiyatı, 10.yüzyıldan başlayıp 19. yüzyıla yani, Tanzimat Fermanı'nın ilanına kadar geçen süreyi kapsar. İslamiyet ile ilk kez, 8. yüzyılda tanışmaya başlayan Türkler, 10. yüzyıldan itibaren Karahanlı hükümdarı Satuk Buğra Han'ın İslamiyeti devlet dini olarak kabul etmesinden sonra kitleler halinde Müslümanlığı kabul etmeye başlamışlardır.

İslam kültürünün etkileri her alanda olduğu gibi, edebiyat sahasını da derinden etkilemiştir. Yeni bir kültür sahasına giren Türklerin dillerinde de öenmli değişimler meydana gelmiştir. İşte girilen bu kültür sahası ve inanç sistemi doğrudan doğruya edebiyatı ve dili etkisi altına almıştır. Bu etki ilk dönemlerde kendini çok fazla hissettirmese de daha sonraki yüzyıllarda İslam dininin etkilerinin yanında Arap ve Fars kültürü ile dillerinin etkisi edebiyatımızı ve dilimizi büyük oranda etkilemiştir.

İslam kültürünün etkisiyle oluşan yeni edebiyat döneminin 11. ve 12. yüzyıllarında ortaya konulan eserler (Kutadgu Bilig, Divan ü Lugati't-Türk, Atabetü'l-Hakayık, Dede Korkut Hikayeleri) İslami kültürün etkilerini taşımakla birlikte İslamiyet öncesi dönemin özelliklerini de barındırmaktadır. Bu dönem eserleri gerek dil gerek içerik bakımından bütünüyle İslami tesir altına girmemişlerdir. Ancak unutmamak gerekir ki Dede Korkut dışındaki bu eserlerin tümünde İslamiyet kendini iyiden iyiye hissettirmiştir. Divan ü Lügati't-Türk'ü saymazsak Geçiş dönemindeki eserlerin temelinde Türklere İslamiyet'i ve bu dinin erdemlerini öğretmek amacı güdülmüştür.

Kendine özgü nitelik ve kurallarıyla Divan edebiyatı olarak adlandırdığımız edebiyat devrinin oluşumu 13. yüzyıla kadar gider. 13. yüzyılda Hoca Dehhani ile ilk eserlerini ortaya koyan bu edebiyat dönemi asırlar boyunca Osmanlı edebiyatının temeli olmuştur. Bu edebiyat dönemi 19. yüzyıla kadar varlığını etkin bir şekilde sürdürmüştür.

Divan edebiyatında hiç kuşkusuz İslamiyet'in etkileri bulunmaktadır. Ancak İslamiyet'in etkilerinin dışında da Arapça ve Farsçanın Türkçe üzerinde büyük etkileri söz konusudur. Bu dönem edebiyatçılarının Türkçe-Arapça-Farsça karışımı bir dil oluşturduklarını dahi söylememiz mümkündür. Oluşan bu yapma dile de Osmanlıca adı verilmiştir. Ağır ve süslü bir dili olan Divan edebiyatı eserlerinin temelinde sanat vardır.

19. yüzyılda Türklerin Batı medeniyetine yönelmeleri sonucu Divan edebiyatı etkinliğini yitirir ve Tanzimat Fermanı ile son bulur. Bu dönemden sonra edebiyatımızın İslamiyet, Arapça, Farsça gibi etkilerden uzaklaşıp Avrupai bir tarza büründüğünü görürürüz.

Diğer yandan, İslamiyet'ten önceki sözlü edebiyat ürünlerinin özellikleri, İslam kültürünün etkisiyle içeriğinde küçük değişimlere uğrayarak Halk edebiyatı adıyla gelişimini sürdürür. Yani bir anlamda Halk edebiyatı dediğimiz edebiyat, İslamiyet'ten önceki edebiyatımızın İslamiyet'in etkisiyle yeniden biçimlenişidir.

Yukarıdan da anlaşılacağı gibi İslamî dönem Türk edebiyatını üç ana başlık altında toplayabiliriz:

Geçiş Dönemi Edebiyatı

Klasik Türk (Divan) Edebiyatı

Halk Edebiyatı



Sinava Hazirlik